Menu

ΑΙΓΙΝΗΤΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ

ΝΕΥΡΟΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

ΜΟΝΑΔΑ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΝΕΥΡΟΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ

Νευροψυχολογικό Εργαστήριο

και

Ιατρείο Νευροψυχολογίας και Διαταραχών του Λόγου

Υπεύθυνοι:  Ι. Ζαλώνης και Κ. Πόταγας

Α΄ Νευρολογική Κλινική, Αιγινήτειο Νοσοκομείο, Βασ. Σοφίας 72-74, Αθήνα 11528

Εκπαιδευτικό έργο

Στη Μονάδα Κλινικής Νευροψυχολογίας πραγματοποιούν την πρακτική τους άσκηση και καταρτίζονται ψυχολόγοι, φοιτητές και απόφοιτοι τμημάτων Ψυχολογίας Ελληνικών και ξένων Πανεπιστημίων, καθώς και οι μεταπτυχιακοί φοιτητές Κλινικής Νευροψυχολογίας και Νοητικών Νευροεπιστημών του ΕΚΠΑ. Η εκπαίδευσή τους αφορά τις νευροψυχολογικές μεθόδους εξέτασης και περιλαμβάνει θεωρητικές γνώσεις νευροψυχολογίας, τεχνικές ψυχομετρίας, διαχείριση περιστατικού και λήψη ιστορικού, επιλογή και χορήγηση αντιπροσωπευτικών δοκιμασιών, βαθμολόγηση των απαντήσεων, αξιολόγηση/ερμηνεία αποτελεσμάτων, αποσαφήνιση διαγνωστικών υποθέσεων, συγγραφή νευροψυχολογικής έκθεσης, αρχειοθέτηση/καταγραφή των ασθενών σε βάση δεδομένων. Εκπονούνται επίσης διδακτορικές διατριβές και οι εκπαιδευόμενοι μπορούν να συμμετέχουν σε ερευνητικά πρωτόκολλα.

 

Από το 2007 πραγματοποιούνται οι Συζητήσεις για τον Λόγο στο Αιγινήτειο ως μια προσπάθεια διεπιστημονικής προσέγγισης των μηχανισμών και των διαταραχών του Λόγου, ως πόλος έλξης φοιτητών και ειδικών επιστημόνων και ως έναυσμα ερευνητικών ιδεών και διεπιστημονικών, ελληνικών και διεθνών, συνεργασιών. Έχουν πραγματοποιηθεί ετήσιοι κύκλοι με θέματα όπως Λόγος και Νόηση, Λόγος και Μνήμη, Λόγος και Κίνηση, Λόγος και Συναίσθημα κ.ά., με τη συμμετοχή αναγνωρισμένων ειδικών από την Ελλάδα και το εξωτερικό (δες π.χ.www.blod.gr). Έχουν εκδοθεί έξι τόμοι κειμένων (Συζητήσεις για τον Λόγο στο Αιγινήτειο, εκδόσεις Συνάψεις). Οι Συζητήσεις θα συνεχιστούν φέτος για 12η χρονιά.

 

Με βάση τη Μονάδα Νευροψυχολογίας οργανώθηκε το 2008 το διακρατικό ΠΜΣ του ΕΚΠΑ που λειτουργεί σήμερα σε συνεργασία με το Montreal Neurological Institute του Πανεπιστημίου McGill του Καναδά ως Κοινό Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Κλινικής Νευροψυχολογίας και Νοητικών Νευροεπιστημών. Οι μεταπτυχιακοί φοιτητές του στελεχώνουν, στο πλαίσιο της πρακτικής τους και των διπλωματικών τους εργασιών, την κλινική και ερευνητική δραστηριότητα της Μονάδας.

 

Ερευνητικό έργο

Από τη Μονάδα Νευροψυχολογίας έχουν ολοκληρωθεί και βρίσκονται εν εξελίξει πολλές μελέτες της νοητικής κατάστασης σε διάφορα νευρολογικά νοσήματα. Ενδεικτικά, σε διαταραχές μνήμης και στην άνοια (συνεργασία με το Τμήμα ΝΒ, Εκφυλιστικών Νοσημάτων), στη σκλήρυνση κατά πλάκας (συνεργασία με το Τμήμα ΝΔ, Απομυελινωτικών Νοσημάτων), στην πλάγια μυατροφική σκλήρυνση (συνεργασία με το Τμήμα ΝΓ, Νευρομυικών Νοσημάτων), την επιληψία, τη νόσο του Parkinson, σε χρόνιες κεφαλαλγίες, ναρκοληψία, σύνδρομο Αποφρακτικής Υπνικής Άπνοιας (πριν και μετά θεραπεία με CPAP – συνεργασία με το Εργαστήριο Μελέτης Ύπνου, Α΄ Ψυχιατρική Κλινική ΕΚΠΑ και Κέντρο Μελέτης Ύπνου, Κλινική Εντατικής Θεραπείας, Μονάδα Πνευμονολογίας, Νοσοκομείο Ο Ευαγγελισμός).

 

Πέρα από τα παραπάνω, το Νευροψυχολογικό Εργαστήριο της Μονάδας, έχει εξειδικευτεί από το 1985 έως σήμερα, στη στάθμιση πλήθους έγκυρων διεθνών νευροψυχολογικών δοκιμασιών και εργαλείων στον ελληνικό πληθυσμό, αλλά και στην επινόηση νέων εργαλείων, όπως η πρωτότυπη δοκιμασία Clock Rotation Neuropsychological Test, που έχει κατασκευάστηκε ως σύντομη δοκιμασία της ικανότητας επίλυσης σύνθετων νοητικών προβλημάτων.

Το Ιατρείο Νευροψυχολογίας και Διαταραχών του Λόγου επικεντρώνεται στη μελέτη των γλωσσικών και άλλων νοητικών λειτουργιών σε νευρολογικές διαταραχές, κυρίως σε ασθενείς που έχουν υποστεί αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια (συνεργασία με το Τμήμα ΝΑ, Αγγειακών Εγκεφαλικών, και με νευρολογικές και παθολογικές κλινικές στα Νοσοκομεία Αλεξάνδρα, Ευαγγελισμός, Λαϊκό, Νίκαιας). Σε εξέλιξη βρίσκονται ερευνητικά πρωτόκολλα διερεύνησης του κοινού ανατομικού υποστρώματος γλωσσικών και μη γλωσσικών νοητικών ελλειμμάτων στην αφασία (συνεργασία με το τμήμα Ψυχιατρικής του Πανεπιστημίου της Κρήτης και με το Πανεπιστήμιο της Βοστώνης), των γλωσσικών ελλειμμάτων σε ασθενείς με αγγειακό επεισόδιο του δεξιού εγκεφαλικού ημισφαίριου, της Πρωτοπαθούς Προϊούσας Αφασίας σε σχέση με άλλες νοητικές διαταραχές σε ασθενείς με μετωποκροταφική άνοια ή άνοια σε νόσο Alzheimer (συνεργασία με το τμήμα ΝΒ Εκφυλιστικών Νοσημάτων). Παράλληλα, μελετάται η σχέση των νοητικών λειτουργιών με τη δομή του εγκεφάλου στον υγιή πληθυσμό, με εν εξελίξει ερευνητικά πρωτόκολλα διερεύνησης της σχέσης στοιχείων της επιφάνειας του φλοιού με τη ροή της ομιλίας και την επίδοση σε νευροψυχολογικές δοκιμασίες (συνεργασία με το Πανεπιστήμιο της Βοστώνης).

 

Ενδεικτικές δημοσιεύσεις

  1. Kasselimis D, Angelopoulou G, Simos P, Petrides M, Peppas C, Velonakis G, et al. Working memory impairment in aphasia: The issue of stimulus modality. (2018) J Neurolinguistics. (in press)
  2. Angelopoulou G, Kasselimis D, Makrydakis G, Varkanitsa M, Roussos P, Goutsos D, et al. (2018) Silent pauses in aphasia. Neuropsychologia. 114 : 41-49.
  3. Zalonis I, Christidi F, Artemiadis A, et al. Verbal and Figural Fluency in Temporal Lobe Epilepsy: Does Hippocampal Sclerosis Affect Performance? (2017) Cogn Behav Neurol. 2:48-56.
  4. 1.   Paraskevas GP, Kasselimis D, Kourtidou E, Constantinides V, Bougea A, Potagas C, et al. Cerebrospinal Fluid Biomarkers as a Diagnostic Tool of the Underlying Pathology of Primary Progressive Aphasia. (2017) J Alzheimer’s Dis. 55(4):1453–61.
  5. Kasselimis DS, Simos PG, Peppas C, Evdokimidis I, Potagas C. The unbridged gap between clinical diagnosis and contemporary research on aphasia: A short discussion on the validity and clinical utility of taxonomic categories. (2017) Brain Lang 164:63–7.
  6. ZalonisΙ, Christidi F, Potagas C, Rentzos M, Evdokimidis I, and Kararizou E. Central Nervous System Involvement as Relapse in Undiagnosed Whipple’s Disease with Atypical Symptoms at Onset. (2015) Open Neurol J. 9: 21–23.
  7. Kasselimis DS, Potagas C. Language Disorders, Treatment and Remediation. (2015) Second Edition. Vol. 13, International Encyclopedia of the Social & Behavioral Sciences: Second Edition. Elsevier pp.329-336.
  8. Zalonis I, Christidi F, Paraskevas G, Zabelis T, Evdokimidis I, Kararizou E. Can executive cognitive measures differentiate between patients with spinal- and bulbar-onset amyotrophic lateral sclerosis? (2012) Arch ClinNeuropsychol. 3:348-54.
  9. Liozidou A, Potagas C, Papageorgiou SG, Zalonis I. The role of working memory and information processing speed on Wisconsin card sorting test performance in Parkinson disease without dementia. (2012) J Geriatr Psychiatry Neurol. 4:215-21.
  10. Zalonis, I., Christidi, F., Bonakis, A., Kararizou, E, Triantafylloy, N. I., Paraskevas, G., Kapaki, E., Vasilopoulos, D. The Stroop Effect in Greek Healthy Population: Normative Data for the Stroop Neuropsychological Screening Test. (2009) Arch Clin Neuropsychol24(1): 81-88.
  11. Potagas C, Kasselimis D, Evdokimidis I. Short-term and working memory impairments in aphasia. (2011) Neuropsychologia. 49(10):2874-8
  12. Zalonis, Ι.,Kararizou, E., Christidi, F., Kapaki, E., Triantafyllou, N. I., Varsou, A., Typaldou, M., Paraskevas, G., Vassilopoulos, D. Selective Reminding Test: Demographic Predictors of Performance and Normative Data for the Greek Population. (2009) Psychol Rep 104(2): 593-607.
  13. Tsapkini K, Vlahou CH, Potagas C. Adaptation and validation of standardized aphasia tests in different languages: Lessons from the Boston diagnostic aphasia examination - Short form in Greek. (2009) Behav Neurol. 22(3–4):111–9.
  14. Zalonis, I., Kararizou, E., Triantafyllou, N.I., Kapaki, E., Papageorgiou, S., Sgouropoulos, P., Vassilopoulos, D. A normative study of the trail making test A and B in Greek adults. (2008) ClinNeuropsychol22(5): 842-850.
  15. PotagasC, GiogkarakiE, KoutsisG, MandellosD, TsirempolouE, SfagosC, etal. Cognitive impairment in different MS subtypes and clinically isolated syndromes. (2008) J Neurol Sci. 267(1–2):100–6.
  16. Evdokimidis, I., Constantinidis, T.S., Gourtzelidis, P., Smyrnis, N., Zalonis, I., Zis, P.V., Andreadou, E., Papageorgiou, C. (2002) Frontal lobe dysfunction in amyotrophic lateral sclerosis J NeurolSci 195(1): 25-33.
  17. Στάθης, Π., Ζαλώνης, Ι., Τριανταφύλλου, Ν., Μαλτέζου, Μ., Ζαγκλής, Δ., Γεωργαράς, Α. Νευροψυχολογική και Νευροφυσιολογική (Ρ300) μελέτη των γνωσιακών λειτουργιών σε αμφοτερόπλευρες ισχαιμικές βλάβες. (1996)  Νευρολογία 5: 152-159.

Επικοινωνία

Ιωάννης Ζαλώνης, Αναπληρωτής Καθηγ. Ψυχολογίας-Νευροψυχολογίας (Νευροψυχολογικό Εργαστήριο) .

Τηλ. 210-7289141

Email: zalonis@med.uoa.gr

και

Κώστας Πόταγας, Αναπληρωτής Καθηγ. Νευρολογίας-Νευροψυχολογίας (Ιατρείο Νευροψυχολογίας και Διαταραχών του Λόγου)

Τηλ.: 210-7289307

Email: cpotagas@otenet.gr

 

Συνεργάτες:

Δημήτρης Κασελίμης, Νευροψυχολόγος, PhD με ειδίκευση στις επίκτητες γλωσσικές και μνημονικές διαταραχές, επιστημονικός συνεργάτης.

Γεωργία Αγγελοπούλου, Νευροψυχολόγος, υποψήφια διδάκτωρ.

Δημήτρης Τσολακόπουλος, Νευροψυχολόγος, υποψήφιος διδάκτωρ.

Γιώργος Παπαγεωργίου, Λογοθεραπευτής, απόφοιτος ΠΜΣ Κλινικής Νευροψυχολογίας και Νοητικών Νευροεπιστημών.